Tấn Hà
Tác giả gửi đến DienDanCTM
Ngày 22/03/2013 ông Nguyễn Đình Lộc “lên ti vi” (từ đây xin gọi là bác Lộc
cho thân thiện và đúng với vị trí thường dân cũng như tuổi tác của ông Lộc hiện
nay) đã gây nên một cơn sốt trên mạng Internet.
Người ta thi
nhau ném đá, tung chưởng hội đồng vào bác Lộc - một cụ già về hưu, nay đã 78 tuổi
- người này tuy hiển nhiên phải là một tay Cộng Sản gộc vì trước kia đã từng
làm đến chức bộ trưởng Bộ tư pháp của chế độ Cộng Sản ở Việt Nam nhưng lại là
cựu quan chức đầu tiên và cao cấp nhất trong chính phủ đã có hành động đồng thuận
đòi xóa bỏ Điều 4 trong Hiến pháp 1992 cùng với các nhân sĩ trí thức Cộng
Sản khác.
Bác Lộc – người đã trực
tiếp tham gia ký vào “Kiến nghị 72” và giữ vai trò trưởng
đoàn trao trực tiếp bản kiến nghị kể trên cho Quốc hội của CSVN ngày
04/02/2013. Thực tế trong video
clip
trên VTV1 ngày 22/03/2013 bác Lộc cũng chỉ nói những điều có thật diễn ra trong
quá trình bản thân hợp tác như thế nào cùng Nhóm 72 và diễn tiến chuyện đi trao
bản kiến nghị đó. Đặc biệt là bác Lộc đã không có bất cứ tuyên bố nào nghiêm trọng,
đại ý “lấy làm tiếc” hay “xin rút tên ra khỏi Nhóm 72”…
Chuyện khen chê hay chỉ trích, thậm chí là
lên án một ai đó, một điều gì đó hoàn toàn là quyền tự do ngôn luận. Nhưng công
luận cũng cần có cái nhìn khách quan và nhân bản xuất phát từ thực tế hiện tại.
Điều đó đảm bảo rằng, xã hội dân sự mạng Internet thực sự là một môi trường tự
do, bình đẳng và công bằng. Có lẽ cách tốt nhất để hiểu người khác là hãy đặt
cương vị mình vào hoàn cảnh của họ thì sẽ có cái nhìn khách quan nhất.
Dường như những người chỉ
trích bác Lộc đã ngộ nhận bác là một nhà đấu tranh chuyên nghiệp và cứ thế lên
án nhà đấu tranh này là “trở cờ”, “phản bội”, “hèn nhát” vv… Sự thật thì Nhóm
72 nhân sĩ nói chung và bác Lộc nói riêng, đã đưa ra được một bản Dự Thảo Hiến
Pháp có ý nghĩa dân chủ đích thực. Việc này đã tạo nên những yếu tố
tích cực cho công cuộc đấu tranh dân chủ chủ hóa Việt Nam – vốn là quyền
lợi, nghĩa vụ và trách nhiệm của toàn dân tộc.
Người ta cũng ngộ nhận
rằng, cứ đấu tranh là phải cứng rắn đến cùng, điều này chỉ đúng trong trường
hợp chiến tranh nóng, chiến tranh du kích. Đối với đấu tranh ôn hòa thì lại
khác, đôi khi người ta phải tiến từ từ, thậm chí có những giai đoạn phải tạm
giảm cường độ, thậm chí có những thời điểm bắt buộc phải có những thỏa thuận
“ngừng bắn” với đối phương để chờ thời cơ. Đó là những đặc điểm khác biệt của
phương pháp đấu tranh bất bạo động.
Đối với từng trường hợp cụ
thể, khi đối mặt với bộ máy công quyền, nhất là lực lượng công an an ninh,
chẳng ai nên dại dột mà mất công gây căng thẳng dẫn đến việc, từ đối đầu với
chế độ Cộng Sản thành ra lại đi đối đầu với cá nhân một vài nhân viên công an
cấp dưới, cuối cùng vô tình lại trở thành thù oán cá nhân. Có thể thông cảm cho
những bức xúc cá nhân nào đó, nhưng sẽ chẳng ai khuyến khích chuyện một người
bị gọi lên đồn công an “làm việc” lại có hành vi chửi bới bù lu té tát, xưng mày
tao khiếm nhã với công an…
Ngay cả ông tổ của chiến
thuật đấu tranh bất bạo động như Mahatma Gandi hoặc nhà nghiên cứu đấu tranh ôn
hòa nổi tiếng – Tiến Sĩ Gene Sharp – cũng đã từng chỉ ra những tình thế mà
những người đấu tranh ôn hòa cần gặp gỡ, thương thuyết với nhà cầm quyền, thậm
chí có những thỏa thuận nào đó nhằm giảm tải mức độ căng thẳng. Lech Wanlesa –
nhà đấu tranh vĩ đại của Ba Lan thời Cộng Sản – sau này là tổng thống đầu
tiên của Ba Lan, cũng đã từng phải ký một vài thỏa thuận mang tính thỏa hiệp
với chế độ Cộng Sản Ba Lan để được tha tù…
Như vậy nếu ai đó cứ bắt
những người đấu tranh ôn hòa phải trở thành những chiến binh thép thì rất không
thực tế. Tệ hơn, những người chỉ trích, lên án trên mạng Internet nhằm vào
những đối tượng như đối với trường hợp bác Lộc, phần lớn lại là những người ẩn
danh. Sẽ là một điều đáng xấu hổ khi đứng trong bóng đêm mà “vung tay” như vậy.
Và nếu họ còn trẻ thì lại là một điều đáng xấu hổ hơn, khi bản thân mình thì
phải chui nhủi giấu mặt nhưng lại lớn tiếng chê bai một cụ già đã ở cái tuổi an
phận thủ thường để chờ về với ông bà, rằng (thì là) không dũng cảm!
Trong đấu tranh ôn hòa,
chúng ta không quên ngợi khen những người như blogger Điếu Cày, tiến sĩ Cù Huy
Hà Vũ, cô Phạm Thanh Nghiên vv… Nhưng ngay cả việc nhận tội một cách có chừng
mực trước công an và tòa án cũng không thể coi là một hành động đầu hàng. Mặt
khác, những hành vi “khai tất tần tật”, “khai tuốt tuồn tuột”, rồi đổ lỗi cho
bạn đấu tranh, nói mình bị dụ dỗ lôi kéo vv.., lại là điều xấu. Trong chiến
trận, người ta coi trọng yếu tố dũng cảm, liều chết, nhưng cũng vẫn phải nói
“mưu trí, dũng cảm”. Ngược lại, trong đấu tranh bất bạo động thì yếu tố mưu
trí, khôn khéo, luôn được đặt lên hàng đầu…
Nhân chuyện về bác Lộc, cũng
xin nhắc đến một việc khác cũng “nóng” không kém. Số là trên trang báo “Nhân
Dân” của nhà cầm quyền CSVN lâu nay xuất hiện nhiều bài báo rất xấu quy chụp,
bôi nhọ người đấu tranh là thế này thế khác. Đặc biệt là bài “Quay đầu lại là bờ” của một tác giả ma
- Tuyên Trần - phổ biến trên Báo Nhân Dân ngày 21/03/2013. Bài báo kể trên đã
rất kệch kỡm và ngu dốt khi nói về những người đấu tranh, nó còn thể hiện sự kém
hiểu biết về thực tế của xã hội dân sự tự do.
Đã là đấu tranh tự do thì
đó là một sự mở rộng không giới hạn, ai thích lên tiếng thì cứ tự nhiên, không
ai cấm. Và họ muốn trở thành nhà đấu tranh độc lập hay tìm một tổ chức để làm
phương tiện tốt hơn thì họ đều có quyền đó. Đối với những tổ chức đấu tranh
chính quy thì có những nét riêng, nhưng đôi lúc cũng không tránh khỏi những sự
thiếu chặt chẽ trong khâu quản lý nhân sự. Đặc biệt là đối với những nhà đấu
tranh tự do hoặc đối với một tổ chức nào đó, nhưng do hoàn cảnh bị đàn áp mà tổ
chức đó trở nên không có được sự chỉ đạo sát sao…
Như vậy, đối với những nhà
đấu tranh ôn hòa, hôm nay họ có thể gia nhập phong trào đấu tranh, nhưng ngày
mai họ có thể rút lui, không ai có quyền can thiệp, và vì vậy cũng đừng nên
nặng lời chỉ trích họ. Sự lên tiếng của một cá nhân, hay một nhóm, dù ở mức độ
nào cũng đều đáng trân trọng. Mặt khác, vì là tự do cho nên ngay cả công an
chìm cũng có thể “tham gia đấu tranh” để ngầm phá hoại phong trào từ bên trong,
những người đấu tranh bắt buộc phải chấp nhận thực tế này. Như vậy để tránh bỏ
sót, bất cứ ai lên tiếng đấu tranh đều xứng đáng được vinh danh, bất luận người
đó là ai.
Những đặc điểm trên là cái
tuyệt hay của xã hội dân sự tự do: Anh muốn nói gì thì nói, làm gì thì làm, hôm
nay xã hội thấy hay thấy tốt thì họ cổ xúy anh, ca ngợi anh, nhưng ngày mai
người ta phát hiện ra anh “có vấn đề” hoặc mắc sai lầm thì họ sẽ lại phản đối
anh như thường. Đối với những người nổi tiếng (các văn nghệ sĩ, chính trị gia,
tỉ phú, tổng thống…) họ luôn bị xã hội, nhất là cánh báo chí xoi mói. Chính nhờ
điều này mà những người nổi tiếng luôn phải giữ mình cho tốt, sao cho xứng đáng
với tên tuổi của họ. Và bỗng nhiên những chuyện “khó chịu” đó lại có tác dụng
răn dạy không ngờ!
Cần đi sâu một chút như vậy
để báo Nhân Dân và tác giả Tuyên Trần hiểu rõ thế nào là xã hội dân sự tự do.
Và như vậy, ở đâu đó, một lúc nào đó có một vài người đấu tranh sống chưa đạt
với tiêu chí khắt khe của xã hội thì đó hoàn toàn là điều dễ hiểu. Chưa kể đến
chuyện có những kẻ đội lốt đấu tranh nhằm luồn sâu phá hoại phong trào, họ cứ
thoải mái “mắc sai lầm” cá nhân nhằm hạ uy tín chung của người đấu tranh. Đó
cũng là cái khó cho bất kể một cuộc đấu tranh phản kháng ôn hòa nào. Và chúng
ta hãy khoan vội kỳ vọng vào những vị “thánh sống” kiểu như Hồ Chí Minh, vì
trên đời này không có người nào như vậy, thậm chí đó là người tu hành thoát tục
thì cũng còn có những phần trăm ngoại lệ!
Trong lúc đất nước đang cần
mọi thành phần, mọi giới, mọi tôn giáo, mọi lứa tuổi cùng chung sức trong công
cuộc tháo gỡ chế độ độc tài CSVN, hãy nhìn nhận mọi sự lên tiếng với góc nhìn
tích cực nhất. Và chúng ta hoàn toàn có thể hiểu, đồng thời chấp nhận hành động
“lên ti vi” của bác Nguyễn Đình Lộc. Không những thế, chúng ta nên bình thường
hóa việc đóng góp vào các nỗ lực chung, hãy một lần làm một cái gì đó cho đất
nước nếu mình nhận thức điều đó là có lợi, hay đơn giản chỉ là giải tỏa bức xúc
cá nhân, và họ có thể rút lui trong trật tự khi cảm thấy mình không đủ sức… Đó
là những điều thực tế và đó cũng là nhân bản!
Tấn Hà
RSS Feed
Facebook
Twitter
0 comments:
Đăng nhận xét